Do Nowych Zamków (Nové Zámky) naprawdę warto przyjechać i szkoda, że przez lata je omijałem. Z Bratysławy dojedziesz tu pociągiem mniej więcej w godzinę, a na miejscu czekają synagoga, Kalwaria, park leśny Berek i baseny Štrand. Najwięcej z miasta wyniesiesz, jeśli zwiedzisz je z przewodnikiem, miejscowym historykiem.
- Dojazd
- z Bratysławy pociągiem około 1 h, samochodem około 1 h 20 min
- Dworzec kolejowy
- międzywojenny budynek w stylu art déco; zwróć uwagę, gdzie schowano głośniki
- Synagoga
- jedna z najpiękniejszych, jakie widziałem; do środka wejdziesz zwykle tylko podczas okazjonalnego zwiedzania
- Kalwaria
- na górę prowadzi tylko 20 schodów, a ja przesiedziałem tam na ławce prawie godzinę
- Zwiedzanie z historykiem
- Dwugodzinny spacer z Alexandrem Štrbą trzeba umówić z wyprzedzeniem, w 2025 roku kosztował 30 € plus bilety wstępu
Spis treści4 rozdziałyUkryjPokaż
- 01Zwiedzanie Nowych Zamków i krótka historia miasta Castrum Novum, czyli Érsekújvár
- 02Co zobaczyć w Nowych Zamkach według Milana Bez Mapy
- Dworzec kolejowy i rynek w Nowych Zamkach
- Synagoga w Nowych Zamkach
- Kalwaria w Nowych Zamkach
- Park leśny Berek i Zielona Dolina Juraja Meliša
- Miejskie baseny Štrand
- 03Zwiedzanie Nowych Zamków z przewodnikiem: spacer z historykiem Alexandrem Štrbą
- 04Czy warto jechać do Nowych Zamków? Podsumowanie Milana Bez Mapy
Co zobaczyć w Nowych Zamkach? Przyznaję się bez bicia: pierwszy raz przyjechałem tu dopiero jako 33-latek. No bo po co ktoś miałby jeździć do Nowych Zamków? Co za głupota z mojej strony. Kiedy jednak zorientowałem się, że z Bratysławy to tylko godzina pociągiem (a samochodem mniej więcej godzina i dwadzieścia minut), decyzja zapadła: jadę do Nowych Zamków.
W tym tekście podpowiem ci, co zobaczyć w Nowych Zamkach, dokąd się wybrać i których zabytków nie pominąć.
Wskazówka od Milana Radzę zarezerwować nocleg jak najwcześniej, bo pokoje w dobrej lokalizacji i w rozsądnej cenie znikają jako pierwsze. Tutaj znajdziesz oferty noclegów w okolicy aktualne na dziś.
Zwiedzanie Nowych Zamków i krótka historia miasta Castrum Novum, czyli Érsekújvár
Po łacinie Castrum Novum, po słowacku Nové Zámky, po węgiersku Érsekújvár. Miasto powstało jako strategiczna twierdza, która miała chronić przed najazdami tureckimi. W chwili powstania twierdza należała do najnowocześniejszych umocnień wojskowych w Europie Środkowej. Zachowały się z niej tylko fragmenty, ale jej zarys wciąż da się odczytać, na przykład w układzie ulic, które powtarzają kształt dawnych murów.
Z zabytków związanych z tym okresem uwagę zwracają Kalwaria i Bastion Fogda (Fogdova bašta). Bastion często błędnie uważa się za pozostałość umocnień przeciwtureckich, ale w rzeczywistości to altana, którą znana rodzina postawiła w późniejszym okresie. Miasto planuje w najbliższych latach zrewitalizować jego otoczenie.
Jeśli, tak jak ja, szukasz odpoczynku na łonie natury, najlepszym wyborem będzie park leśny Berek albo spacer wzdłuż rzeki Nitry. Trasa prowadzi przez spokojną okolicę do samego parku Berek albo dalej, aż do kaskad wodnych Zúgov. Kaskady przekształcono przy budowie elektrowni wodnej, ale wciąż mają swoją atmosferę, a miejscowi chętnie przychodzą tu na krótką wycieczkę. A co zobaczyłem ja?
Co zobaczyć w Nowych Zamkach według Milana Bez Mapy

- Dworzec kolejowy nawiązujący do stylu art déco
- Rynek, jego kościoły i rzeźby
- Klasztor
- Synagoga
- Kalwaria
- Park leśny Berek
- Zielona Dolina Juraja Meliša
- Baseny Štrand
Dworzec kolejowy i rynek w Nowych Zamkach
Miasto zaskoczyło mnie już na dworcu. Budynek dworca ma charakterystyczny styl z elementami naśladującymi art déco i przypomina Empire State Building w Nowym Jorku. Prędzej można by się tego spodziewać w Pradze albo w Budapeszcie niż w mieście na południu Słowacji. Dworzec zbudowano w okresie międzywojennym i do dziś należy do architektonicznych ciekawostek miasta. Zwróć uwagę, gdzie schowano głośniki zapowiadające odjazdy pociągów 🙂 Bardzo pomysłowe!
Z dworca ruszyłem prosto do centrum, wzdłuż ścieżki rowerowej, na rynek (Hlavné námestie). Ścieżka wygląda na bardzo popularną: miejscowe babcie zrobiły sobie z niej tor Formuły 1. Rynek to spokojne, przestronne miejsce z rzeźbami, zabytkowymi kościołami i fontanną, która latem przyjemnie orzeźwia. Dominuje nad nim rzymskokatolicki kościół parafialny Podwyższenia Krzyża Świętego, którego korzenie sięgają XVI wieku.
- Wskazówka od Milana W pobliżu stoją też kościół ewangelicki i kilka zabytkowych budynków, które tworzą malownicze tło do krótkiego spaceru albo kawy w kawiarnianym ogródku. Nie wiem, czy miałem szczęście, ale trafiłem na piękną, słoneczną pogodę, co dodało Nowym Zamkom wakacyjnej atmosfery.
Jeśli interesuje cię duchowy wymiar miejsc albo po prostu lubisz spokój, polecam zatrzymać się przy klasztorze franciszkanów. Zbudowano go w XVII wieku i był wtedy jednym z duchowych centrów regionu. Atmosfera wokół niego ma w sobie coś kojącego: to miejsce, w którym dobrze się myśli albo po prostu odpoczywa w ciszy 🙂
Pani Mária napisała mi w komentarzu na Facebooku: „Jeśli przyjedziecie do Nowych Zamków, koniecznie zajrzyjcie do Bistro ZOOM na rynku i zamówcie znakomitą pizzę neapolitańską, do tego dobre tiramisu, a zostanie wam najlepsze wspomnienie z naszego miasta.”



Synagoga w Nowych Zamkach
Kawałek dalej stoi ortodoksyjna synagoga z 1880 roku, która do dziś służy gminie żydowskiej. Nowe Zamki miały kiedyś liczną społeczność żydowską, która odegrała ważną rolę w życiu kulturalnym i gospodarczym miasta. Do środka zwykle nie wejdziesz, zwiedzanie organizuje się tylko od czasu do czasu, na przykład z miejscowym historykiem. Ale już sama fasada jest powodem, żeby przystanąć i chwilę się zamyślić.
Synagogom na Słowacji przyglądam się dość uważnie. Piękne są też w Bańskiej Szczawnicy (Banská Štiavnica), ale ta w Nowych Zamkach to dla mnie jedna z najpiękniejszych, jakie kiedykolwiek widziałem. W przeciwieństwie do synagogi w Bytčy jest pięknie odnowiona i ładnie pomalowana.
- Wskazówka od Milana Niedaleko synagogi jest restauracja Slnečnica, którą mieszkańcy Nowych Zamków polecili mi na obiad.

Kalwaria w Nowych Zamkach
Na pewno trzeba też wspomnieć o Kalwarii, miejscu o znaczeniu historycznym i duchowym dla mieszkańców. Leży na łagodnym wzniesieniu (wejście to całe 20 schodów, haha) i roztacza się z niej ładny widok na okolicę. Kalwarię zbudowano w XVIII wieku i do dziś odbywają się tu nabożeństwa i drogi krzyżowe. To jednak także popularne miejsce na spokojny spacer poza centrum.
Myślałem, że zostanę tu tylko chwilę, ale sam nie wiem czemu, przesiedziałem na ławce prawie godzinę. Ta spokojna atmosfera zupełnie mnie wciągnęła. Czasem dobrze jest po prostu się zatrzymać i porozglądać dookoła 🙂
Park leśny Berek i Zielona Dolina Juraja Meliša
Jeśli zechcesz na chwilę odpocząć od miasta i odetchnąć świeżym powietrzem, polecam park leśny Berek. To rozległy zielony teren z mnóstwem drzew, ławek i ścieżek, idealny na spacer, bieganie albo piknik. Dla mieszkańców to naturalna strefa wypoczynku, którą bardzo sobie cenią.
Kolejnym przyjemnym miejscem na odpoczynek jest Zielona Dolina Juraja Meliša (Zelené údolie Juraja Meliša), mniej znana, ale przez to jeszcze bardziej czarująca. Leży tuż przy mieście i pozwala na chwilę uciec w przyrodę. Jeśli lubisz spokój, wodę i zieleń, znajdziesz tu wszystko, czego ci trzeba.

Miejskie baseny Štrand
A kiedy zrobi się ciepło, w Nowych Zamkach można się też wykąpać. Miejski kompleks basenów Štrand to jeden z największych tego typu na południu Słowacji. Ma długą tradycję, kilka basenów i zjeżdżalnię, a latem to świetne miejsce na odpoczynek. Ciekawostka: kiedy powstał w latach trzydziestych XX wieku, należał do najnowocześniejszych w ówczesnej Czechosłowacji.
Zwiedzanie Nowych Zamków z przewodnikiem: spacer z historykiem Alexandrem Štrbą
Jeśli chcesz poznać Nowe Zamki inaczej niż tylko podczas zwiedzania centrum, odezwij się do miejscowego historyka Alexandra Štrby. Od ponad 25 lat organizuje dwugodzinne spacery po Nowych Zamkach, podczas których opowiada o przeszło 100 rzeźbach, 90 tablicach pamiątkowych, ukrytej historii klasztoru franciszkanów, wciąż czynnej synagodze ortodoksyjnej i prywatnej bibliotece Bibliotheka Kaláka.
Ma na koncie 25 książek o Nowych Zamkach, przygotował też trójjęzyczny przewodnik. Spacer trzeba umówić z wyprzedzeniem. W 2025 roku kosztował 30 € plus symboliczne bilety wstępu do zabytków, aktualną cenę sprawdź bezpośrednio u niego. Kontakt: +421 904 874 117 lub alexander.strba@gmail.com
Czy warto jechać do Nowych Zamków? Podsumowanie Milana Bez Mapy
Jeśli więc, podobnie jak ja przez lata, mijasz Nowe Zamki w przekonaniu, że pewnie nie ma tam nic ciekawego, radzę to przemyśleć. Miasto ma swoją historię, spokojne tempo, ciekawą architekturę i ładne zielone zakątki. I właśnie to połączenie sprawia, że zasługuje na twoją wizytę.
Podróżujcie do Nowych Zamków!
Milan
Napisz o tym w komentarzu. Pomożesz też innym, którzy się tu wybierają.





