Co zobaczyć w Čičmanach i gdzie zjeść w naprawdę tradycyjnej restauracji

Čičmany mnie zaskoczyły i moim zdaniem wystarczą na nie dwie godziny. Zobacz malowane domy i muzeum Radenov dom, tylko nastaw się na to, że tradycyjnych domów nie ma w całej wsi. Na koniec polecam restaurację Humno Ondreja Gregora, ale poza sezonem zwykle jest zamknięta.

Najważniejsze faktywedług Milana Bez Mapy

Położenie

mała wioska około godziny drogi od Trenczyna

Ile czasu

mnie wystarczyły dwie godziny na malowane domy, muzeum Radenov dom i obiad

Na co uważać

tradycyjne malowane domy stoją tylko w części wsi, nie w całej

Muzeum Radenov dom

warto ze względu na opowieści o weselach, pogrzebach i życiu w dawnych Čičmanach

Gdzie zjeść

Humno Ondreja Gregora z obsługą w strojach ludowych, polecam zupę czosnkową, poza sezonem zwykle zamknięte

Ten artykuł napisałem w 2018 roku. Ceny, godziny otwarcia i połączenia mogły się od tego czasu zmienić, więc sprawdź je przed wyjazdem.

Co zobaczyć w Čičmanach? Szczerze mówiąc, do Čičman jechałem bez entuzjazmu i naprawdę mi się nie chciało. Rozczarował mnie Vlkolínec, który zupełnie do mnie nie przemówił, więc myślałem, że Čičmany będą powtórką z rozrywki. Błąd. Čičmany całkowicie mnie kupiły i bardzo się cieszę, że spędziłem tu dwie przyjemne godziny. Tylko co tu właściwie robić?

Wskazówka od Milana Radzę zarezerwować nocleg jak najwcześniej, bo pokoje w dobrej lokalizacji i w rozsądnej cenie znikają jako pierwsze. Tutaj znajdziesz oferty noclegów w okolicy aktualne na dziś.

Co zobaczyć w Čičmanach

Čičmany to naprawdę maleńka wioska, około godziny drogi od Trenczyna (Trenčín). Uprzedzam, żeby nie było rozczarowania: tradycyjne domy stoją tylko w części wsi. Przez całą miejscowość prowadzi ścieżka edukacyjna, która oprowadzi cię po jej historii i ciekawych zabytkach (nie przeszedłem jej, bo mi się nie chciało). A co robiłem w Čičmanach ja? Kupiłem dwie pocztówki, jedną wysłałem do Los Angeles, drugą do Australii, zwiedziłem muzeum Radenov dom i najadłem się w rewelacyjnej knajpce. I właśnie to mi się podobało.

@milan_bezmapy+249 000 obserwujących

Obserwuj mnie na Instagramie

Obserwuj

Muzeum Radenov dom, czyli historia i tradycje Čičman

Z ciekawej opowieści w muzeum Radenov dom wyłowiłem kilka smaczków. Na przykład to, że wesele w Čičmanach zaczynało się zawsze w niedzielę po mszy i trwało trzy dni. Zwyczaj był taki, że panna młoda przeprowadzała się do rodziny męża. Pewnie świetnie dogadywała się z teściową, hehe. Kiedy syn się żenił, zostawał w domu rodziców, a panna młoda wprowadzała się do niego. Młodzi mieli własną izbę i materac.

W niedzielę przed ślubem panna młoda przenosiła do nowego domu posag. Były w nim na przykład narzędzia do pracy, a przede wszystkim przybory do prania, takie jak tara, albo przyrządy do zwijania przędzy w kłębki. Mężatki czesały włosy w dwa „rogi”, na które zakładały czepiec i chustę. Kiedy więc młody chłopak z Čičman spacerował dwiema ulicami wsi, od razu wiedział, którą dziewczynę może zaprosić do kina, a która już nie, bo musi prać mężowi.

Jak kiedyś żyło się w Čičmanach

Kiedy w Čičmanach ktoś umarł…

Zwyczaj nakazywał wtedy otworzyć wszystkie okna i drzwi, żeby dusza mogła spokojnie odejść. Zasłaniano wszystkie lustra, bo gdyby dusza zmarłego zobaczyła swoje odbicie, nigdy nie opuściłaby domu i zostałaby w nim straszyć. Od śmierci aż do pogrzebu ciało leżało w domu, przy rodzinie, bo nie było kostnic. W upalne lato mógł to być spory problem. Wolę sobie nie wyobrażać tego aromatu. Co zobaczyć w Čičmanach? Domy z przeszłością.

Po śmierci bliskiej osoby życie rodziny mocno zwalniało i nikt nie pracował. Pierwszą pracą, do jakiej się potem zabierano, było upieczenie chleba. Niektóre domy miały nawet cztery piece. Nie było w nich łazienek, a za toaletę służyły latryny albo kadzie. Z myciem było podobnie: kąpano się w potoku albo przecierano ciało nagrzanymi szmatami.

Pożar w Čičmanach w 1921 roku zmienił zdobienia domów

W 1921 roku w Čičmanach wybuchł największy pożar w historii wsi, który strawił dużą jej część. Ludzie postawili nowe drewniane chałupy, tradycyjnie malowane i bardziej wyraziste niż przed pożarem. Możliwe, że ogień zaprószyła któraś z rodzin, bo wcześniej gotowano na otwartym palenisku prosto w domu. Dlatego stare domy mają wyższe sufity. Od środka domy były okopcone i między innymi dlatego zdobiono je z zewnątrz. Po pożarze zmienił się styl zdobień, a piece dostały wysokie kominy.

View this post on Instagram

Domy w Čičmanach były zwykle większe, bo rodziny były wtedy liczne. Rosły właśnie dzięki temu, że wprowadzały się do nich żony synów i rodziły tu dzieci. W każdej izbie mieszkała jedna rodzina, więc w całym domu mogło żyć nawet 30 osób. Wszyscy mieszkali razem, bo mieli wspólny majątek, tak mały, że nie opłacało się go dzielić. Co zobaczyć w Čičmanach? Wszystkie domy, haha.

Z czego żyli dawni mieszkańcy Čičman?

Mężczyźni pracowali w lasach jako drwale, zawsze w parach, żeby dało się ściąć drzewo. Byli też cieślami, gontarzami i gospodarzami. Hodowla bydła i owiec szła pełną parą, a we wsi działało aż 17 bacówek, w których robiono bryndzę. Wyrabiano też wędzone sery i robiono zapasy twarogu na czas, kiedy brakowało mleka, bo twaróg da się bez problemu suszyć. Przez zimny górski klimat udawały się tu tylko podstawowe uprawy, takie jak ziemniaki i jęczmień. Problem w tym, że przymrozki są tu normą nawet w maju. Między innymi dlatego jedzenie w Čičmanach było bardzo proste i skromne.

Ciekawym zajęciem w Čičmanach był Lacný Jožko, czyli „tani Józek”. Był to typowy domokrążca, który handlował tanią biżuterią. Chodził od drzwi do drzwi i sprzedawał kolczyki, naszyjniki i różne duperele dla kobiet, błyszczyki do ust, szampon przeciwłupieżowy i tak dalej, haha. Przeczytaj też moje ciekawostki o Vlkolíncu i porównaj, co bardziej cię zainteresowało. W tamtym artykule dokładnie opisałem też, dlaczego moim zdaniem Vlkolínec nie ma atmosfery.

Wzory z Čičman jako inspiracja do tatuażu

Po wielkim pożarze w 1921 roku motywy z tradycyjnych strojów ludowych malowano także na domach, a do tego wyszywano je na kolejnych strojach. Popularne były motywy w kształcie litery S, koguty i pawie. Przed pożarem domy zdobiono skromniej, ale potem ludzie naprawdę poszli na całość, co widać do dziś po tradycyjnych domach w Čičmanach. Co zobaczyć w Čičmanach? Tradycyjne domy.

Čičmany i świetna restauracja Humno Ondreja Gregora

Kiedy napisałem na Instagramie, że jestem w Čičmanach, czytelnicy niezależnie od siebie polecili mi restaurację Humno Ondreja Gregora (humno to po słowacku stodoła). Obsługują tu przemiłe panie w tradycyjnych strojach i UŚMIECHAJĄ SIĘ. Chyba jako pierwsze na Słowacji zrozumiały, że kiedy kelner się uśmiecha, niebezpiecznie podbija sobie napiwek. Polecam zupę czosnkową i do tego coś dobrego. Co zobaczyć w Čičmanach? Całe to dobre jedzenie.

PS: Restauracja jest zamknięta od listopada do maja.

Čičmany totalnie zwaliły mnie z nóg. Po tych wszystkich Nowych Jorkach, Sydney, Kolumbiach i Hawajach bardzo przyjemnie jest podróżować po Słowacji. Okazuje się, że jeśli chcę zobaczyć coś ciekawego, wcale nie muszę siedzieć 15 godzin w samolocie.