Kreta podobała mi się tak jak każde miejsce w Grecji, w którym byłem. To duża wyspa, dlatego polecam wypożyczyć auto i nocować w kilku regionach. Z mamą mieszkaliśmy kolejno w trzech hotelach. Do popularnych miejsc jedź rano albo późnym popołudniem, ominiesz wtedy tłumy.
- Kiedy byliśmy
- z mamą na początku maja, już prawie 30°C, morze jeszcze rześkie, więc wybraliśmy basen
- Gdzie nocować
- w co najmniej trzech miejscach, na zachodzie, w środkowej części i na wschodzie, inaczej przesiedzisz godziny w aucie
- Plaża Vai
- dojazd krętymi górskimi drogami, płatny parking na cały dzień i leżaki, wbiegnij na skałę do altanki
- Gdzie zjeść
- w wiosce rybackiej Mochlos, w rodzinnej tawernie Tá Kochília, mają świetne ceviche
- Klasztor Moni Kapsa
- około 45 minut od Ierapetry, mieszkają tu mnisi, więc zachowuj się cicho
Spis treści4 rozdziałyUkryjPokaż
Co zobaczyć na Krecie? Niezmiennie powtarzam, że wyjazd do Grecji to zawsze dobry pomysł. Nie mogę powiedzieć, że mam ją „zjeżdżoną”, bo do tej pory byłem tylko w najbardziej turystycznych miejscach, takich jak Korfu, Mykonos, Delfy, Saloniki i Ateny. Ale gdziekolwiek w Grecji postawiłem stopę, za każdym razem podobało mi się to, co zobaczyłem: mili ludzie, dużo słońca, plaże i świetne jedzenie. Kreta nie była wyjątkiem.
Na Kretę pojechałem z mamą. Objechaliśmy głównie wschodnią część wyspy i najciekawsze miejsca, które warto zobaczyć, a po drodze nocowaliśmy w trzech hotelach. Sprawdźmy więc razem, co zobaczyć na Krecie według Milana Bez Mapy.
Kiedy jechać na Kretę, żeby trafić na ciepłe morze, słońce i ładną pogodę
Jeśli chcesz poznać Kretę taką, jaką lubię najbardziej, czyli z przyjemnie nagrzanym morzem, długimi słonecznymi dniami i bez bluzy w walizce, najlepiej jechać od maja do października. Pogoda jest wtedy stabilna, morze wystarczająco ciepłe do kąpieli, a turystów trochę mniej niż w szczycie sezonu, w lipcu i sierpniu.
My z mamą przyjechaliśmy na Kretę na początku maja, kiedy wyspa jest jeszcze spokojna i nie ma tłumów turystów. Temperatury w dzień dochodziły już do trzydziestu stopni, więc korzystaliśmy ze słońca na całego. Morze było jednak jeszcze trochę rześkie, dlatego kąpaliśmy się raczej w basenie. Zresztą na kreteńską pogodę można liczyć jak mało gdzie: wyspa należy do najbardziej słonecznych miejsc w Europie i ma ponad 300 słonecznych dni w roku.
Gdzie nocować na Krecie
Jeśli nie należysz do urlopowiczów, którzy chcą cały dzień tylko leżeć na plaży, polecam na Krecie zmieniać noclegi. Kreta jest naprawdę duża i jeśli chcesz poznać ją całą, najlepiej zatrzymać się w co najmniej trzech miejscach: na zachodzie, w środkowej części i na wschodzie.
Może pomyślisz: „Zatrzymajmy się w środku wyspy, wszędzie będziemy mieć tak samo blisko”. Sam tak zrobiłem na przykład na Azorach, ale to podejście sprawdza się raczej na mniejszych wyspach. Na Krecie niepotrzebnie spędzisz wtedy długie godziny w aucie, a tego na urlopie nie chcesz, prawda?
Co zobaczyć na Krecie według Milana Bez Mapy: zabytki i plaże
Z zachodu na wschód Kreta ciągnie się na długości ponad 250 km, dlatego zmienialiśmy noclegi w zależności od regionu. Autobusy KTEL kursują między większymi miastami, ale do bardziej odludnych plaż i klasztorów bez auta trudno się dostać. Ceny wypożyczalni porównuję w Discover Cars. Jeśli nie masz karty kredytowej, przeczytaj mój poradnik, jak wypożyczyć auto bez karty kredytowej i kaucji.
Wschodnia Kreta
Wenecka twierdza Kales w Ierapetrze
Ierapetra, najbardziej wysunięte na południe miasto Europy, ma ładną wenecką twierdzę Kales. Jej średniowieczne mury wzniesiono w XIII wieku, a w swojej historii twierdza przechodziła z rąk do rąk różnych zdobywców. Co ciekawe, według niektórych źródeł w tym mieście nocował nawet Napoleon Bonaparte, kiedy zmierzał do Egiptu.
Spacer po starych murach z widokiem na morze i okolicę podobał się i mnie, i mamie. Tylko sprawdź wcześniej w Google godziny otwarcia, bo twierdza nie zawsze jest otwarta. Tak się złożyło, że mieszkaliśmy kawałek stąd, w hotelu Petra Mare.
Klasztory Toplou i Moni Kapsa, wąwóz Pervolakia
Jeśli masz ochotę na trochę historii i przyrody, zajrzyj do klasztoru Toplou albo do klasztoru Moni Kapsa, 45 minut jazdy od Ierapetry. Moni Kapsa, klasztor ukryty w górskiej dolinie, to nie tylko miejsce modlitwy, ale też historyczny skarb. Jego dzieje sięgają XVI wieku, a wiążą się z nim różne legendy.
Do tego dorzuć wycieczkę do wąwozu Pervolakia, w sam raz na spacer i poznawanie okolicznej przyrody. Podobno klasztor zbudował mnich asceta, który w tragicznych okolicznościach stracił córkę.
- Wskazówka od Milana Klasztor nie zawsze jest otwarty, ale godziny otwarcia z Google podczas naszej wizyty się zgadzały. Mieszkają w nim mnisi. Widzieliśmy chleb w oknie, rozwieszone pranie i buty przed drzwiami, chociaż nikogo nie spotkaliśmy. Dlatego zachowuj się tu cicho 🙂
Plaża Vai i gaj palmowy
Jeśli tak jak ja lubisz piękną przyrodę, plaża Vai powinna trafić na twoją listę na Krecie. Słynie z największego gaju palmowego w Europie. Wyobraź sobie biały piasek, turkusowe morze i tysiące palm, które tworzą egzotyczną scenerię. To świetne miejsce na relaks, ale też na odrobinę historii: palmy rosły tu już w starożytności. Na plaży jest też kawiarnia, idealna na coś orzeźwiającego po plażowaniu. Albo na darmową toaletę 😀
To piękne miejsce, ale dojazd prowadzi krętymi górskimi drogami i bywa małą przygodą. Tym bardziej jest to warte zachodu. Mama po drodze marudziła, gdzie ja ją wiozę, ale plaża potem przypadła jej do gustu. Płaci się tu za całodzienny parking, a jeśli chcesz leżak, to za niego również. Wbiegnij jeszcze na skałę do altanki, to bardzo fotogeniczne miejsce.
Wioska rybacka Mochlos
Mochlos na pierwszy rzut oka wygląda jak malownicza wioska rybacka, ale za tym sielskim obrazkiem kryje się bogata historia. Wioska była kiedyś ważnym ośrodkiem handlowym, a dziś to świetne miejsce na spacery nad morzem. W okolicy są starożytne ruiny, które świadczą o tym, że Mochlos dawniej sporo znaczył. Wpadnij tu na świeże ryby, spróbuj miejscowej kuchni i daj się ponieść atmosferze, która nie zmieniła się od stuleci. My zatrzymaliśmy się tu na kolację w drodze do hotelu.
- Wskazówka od Milana Zjedz w tawernie Tá Kochília. To rodzinny lokal z tradycjami, który zaczynał jako sklep z ceramiką. Mają świetne ceviche.
Rejs na wyspę Chrissi
Na to zabrakło nam już czasu, ale jeśli chcesz uciec z głównej wyspy i cieszyć się przyrodą w najczystszej postaci, wybierz się na Chrissi Island. Ta mała wyspa leży niedaleko wybrzeża Ierapetry i nadaje się na całodniową wycieczkę.
Środkowa Kreta
Heraklion i pałac w Knossos
Heraklion, stolica Krety, łączy gwar żywego nadmorskiego miasta z bogatą historią, którą najlepiej pokazuje pobliski pałac w Knossos. Uważa się go za serce cywilizacji minojskiej i miejsce, gdzie mity przenikają się z rzeczywistością. Może dlatego to właśnie tu podobno narodziła się opowieść o Minotaurze.
Bilety do Knossos i zwiedzanie z przewodnikiem znajdziesz tutaj:
Choć dużą część pałacu zrekonstruowano według wyobrażeń brytyjskiego archeologa Arthura Evansa, wizyta tutaj wciąż ma w sobie coś z magii. Pod warunkiem że posmarujesz się kremem z filtrem. Korytarze, freski i kamienny dziedziniec pozwalają się domyślić, jak rozwinięta była ta cywilizacja na długo przed naszą erą. Najlepiej połączyć zwiedzanie Knossos ze spacerem po Heraklionie, jego targach i nabrzeżu. Tak zobaczysz, co Kreta ma do zaoferowania: od antycznych legend po zapach świeżego gyrosa.
- Wskazówka od Milana W Heraklionie jest mnóstwo świetnych restauracji. Jeśli jednak szukasz naprawdę dobrego cold brew, my z mamą zakotwiczyliśmy we Frankly cafe, rewelacyjnej kawiarni specialty.
Agios Nikolaos
Agios Nikolaos to miasteczko, które wielu bierze za zwykłą wioskę rybacką, ale kryje w sobie dużo więcej. Przyjemny port, w którym kołyszą się łodzie rybackie, otaczają kawiarnie i tawerny jak z pocztówki. Wszystko jest tu takie ładne, białe i wymuskane. W centrum leży jezioro Voulismeni, które według miejscowej legendy nie ma dna, a kiedyś podobno kąpały się w nim boginie. To jednak bujda. Wiesz, jak na to wpadłem? Bezdenne nie jest, bo woda jest w nim tak przejrzysta, że widać aż do dna.
Agios Nikolaos zachowało autentyczną atmosferę dawnej osady rybackiej, a przy tym nie brakuje tu stylowych lokali ani sztuki. To jedno z wielu przyjemnych miejsc na wyspie, idealne na odpoczynek, niespieszne spacery i kolacje o zachodzie słońca.
Rejs na wyspę Spinalonga
Z Agios Nikolaos dopłyniesz na wyspę Spinalonga. To popularna wśród turystów wycieczka z wieloma wariantami do wyboru: od krótkich rejsów po całodniowe wyprawy z obiadem i postojami na kąpiel. Rejs z Agios Nikolaos trwa mniej więcej od godziny do półtorej, z Eloundy od 20 do 30 minut, a po drodze możesz podziwiać widok na Zatokę Mirabello, nad którą mieszkaliśmy. Na Spinalondze przejdź się po historycznej weneckiej twierdzy i plażach.
Plaża Agiofarago
Agiofarago to jedno z tych miejsc na Krecie, na które trzeba sobie zasłużyć. Nie dojedziesz tu autem, nie ma barów na plaży ani muzyki, tylko ty, przyroda i cisza. Droga prowadzi przez wąwóz o tej samej nazwie, gdzie otaczają cię wysokie skalne ściany, pojedyncze drzewa i dziwna, wręcz pustelnicza atmosfera. Po mniej więcej półgodzinnym spacerze otwiera się przed tobą mała plaża z drobnym piaskiem i krystalicznie czystym Morzem Libijskim.
Zero zasięgu, zero rozpraszaczy. Tylko woda, słońce i spokój. Idealne miejsce na kąpiel, snorkeling albo po prostu na to, żeby leżeć i zapomnieć, jaki dziś dzień. Jeśli szukasz przeżycia z dala od turystycznych szlaków, Agiofarago ci je da: surowe, piękne i prawdziwe.
Zachodnia Kreta
Co zobaczyć w Chanii
Chania to jedno z najpiękniejszych miast na Krecie, gdzie wenecka architektura harmonijnie łączy się z tureckimi śladami. Stary port z charakterystyczną białą latarnią morską to świetne miejsce na wieczorny spacer albo posiedzenie w jednej z kawiarni tuż nad wodą. Wąskie uliczki wokół portu są pełne małych sklepików z lokalną sztuką, biżuterią i pamiątkami. Nie zapomnij zajrzeć do piekarni na tradycyjne dakos albo świeże pieczywo z oliwą.
Miasto żyje spokojnym rytmem, w sam raz na tryb slow, a mimo to jest tu dokąd pójść. Na przykład do weneckiej twierdzy Firkas przy wejściu do starego portu, z której rozciąga się panoramiczny widok na port i morze. Jeśli szukasz czegoś autentycznego, wybierz się na targ z sezonowymi warzywami i owocami, gdzie kupisz miejscowe oliwki, sery albo miód.
Parkowanie w centrum bywa trudne, dlatego polecam przyjść pieszo albo zaparkować na obrzeżach i przejść się kawałek. Wieczory są tu piękne: widok na oświetloną latarnię i spokojne morze to idealny relaks po dniu pełnym wrażeń.
Wąwóz Samaria
Przejście wąwozu Samaria nie jest całkiem darmowe: od 2025 roku bilet wstępu kosztuje 10 €, ale to pieniądze dobrze wydane. Ten 16-kilometrowy trekking przez wąwóz to porządne wyzwanie, więc przygotuj się na kilka godzin wysiłku, zwłaszcza przy schodzeniu po kamienistym terenie. Wąwóz jest wąski i dziki, a często masz wrażenie, że jesteś tu sam na sam z przyrodą.
Trasa prowadzi przez gęste lasy sosnowe i cedrowe, wzdłuż stromych skalnych ścian i przez drewniane mostki. Mijasz też resztki starych, dziś opuszczonych wiosek, które dodają temu miejscu jeszcze więcej uroku i tajemniczości. Na końcu trasy czeka wioska Agia Roumeli, do której dotrzesz tylko pieszo albo łodzią. Możesz się tu orzeźwić kąpielą w morzu i odpocząć w jednej z małych tawern ze świeżymi rybami.
Plaża Elafonissi
Elafonissi słynie z różowego piasku, jakiego próżno szukać gdzie indziej. W słoneczne dni naprawdę lśni, a ten widok zostaje w pamięci na długo. Piaszczyste plaże przechodzą tu w płytkie laguny z krystalicznie czystą wodą, idealną na spokojną kąpiel i trochę pluskania.
Nawet jeśli nie należysz do osób, które przeleżałyby cały dzień na plaży, Elafonissi sprawi, że zwolnisz i nacieszysz się spokojem, jakiego rzadko gdzie zaznasz. W szczycie sezonu plaża bywa mocno zatłoczona, więc jeśli chcesz mieć więcej miejsca dla siebie, najlepiej przyjechać z samego rana, kiedy jest jeszcze cicho i chłodniej, albo pod wieczór, kiedy większość turystów już się zbiera.
Dojechać można autem, ale licz się z tym, że miejsc parkingowych jest niewiele. Alternatywą jest autobus KTEL z Chanii, który w sezonie kursuje raz dziennie: rano tam, po południu z powrotem.
Laguna Balos
Do laguny Balos najwygodniej dopłyniesz łodzią z portu w Kissamos. To idealna opcja zwłaszcza dla tych, którzy przedkładają komfort nad pieszą wędrówkę. Po drodze podziwiasz widoki na wybrzeże Krety, a na miejscu wita cię sceneria jak z Karaibów: turkusowa woda, biały piasek i spokojna atmosfera.
Jeśli jednak wolisz dotrzeć tu pieszo, czeka cię pylista droga i krótkie zejście, które wymaga ostrożności i niezłej kondycji. Tak czy inaczej, zabierz dużo wody i coś do ochrony przed słońcem. Na miejscu nie ma restauracji ani większych udogodnień, dlatego najlepiej mieć własny prowiant. Balos wynagrodzi ci to jednak niepowtarzalnym pięknem i poczuciem, że jesteś w nietkniętym zakątku świata.
Seitan Limania
Ukryta zatoczka wciśnięta między wąskie skalne ściany wygląda jak scena z filmu przygodowego. Zejście na plażę jest dość strome, więc polecam solidniejsze buty i trochę ostrożności, ale trwa tylko kilka minut. Na dole czeka wąski pas piasku, który wije się między wysokimi klifami, a woda jest tak czysta, że widać każdy kamyk na dnie.
Na tej plaży nie ma żadnej infrastruktury: ani budek, ani leżaków, ani restauracji. To miejsce dla tych, którzy szukają pełnego kontaktu z przyrodą i cenią surowe piękno, którego nic nie zakłóca. Dzięki temu masz tu spokój i prywatność, o które w bardziej ruchliwych częściach wyspy trudno.
Moni Agios Nikolaos
Ten klasztor leży wysoko w górach i jest idealnym miejscem, żeby uciec od gwaru wybrzeża. W przeciwieństwie do popularnych atrakcji nie spotkasz tu tłumów, więc to miejsce zachowało autentyczną atmosferę. Kamienne mury i zapach sosen dają poczucie głębokiego spokoju, a potęgują je rozległe widoki na okolicę i dolinę poniżej. Dojazd bywa trochę trudniejszy.
Stanowisko archeologiczne Aptera
Jeśli interesuje cię historia, ale nie chcesz się przepychać w tłumie turystów w Knossos, Aptera to świetna alternatywa. Stanowisko rozciąga się na wzgórzu nad Zatoką Souda, więc oprócz starożytnych ruin czeka cię też piękny widok na morze i okolicę.
W Apterze zobaczysz pozostałości starożytnego miasta, w tym rzymskie cysterny, teatr i różne budowle, które dają jasny obraz życia sprzed tysięcy lat. Miejsce jest ciche, bez tłumów, i właśnie dlatego panuje tu niezwykła atmosfera, która przenosi cię w odległą przeszłość. Jeśli chcesz poznać Kretę inaczej niż przez masowe atrakcje, Aptera to dokładnie to, czego szukasz.
Falassarna, jedna z największych plaż na Krecie
Plaża Falassarna należy do największych na Krecie, więc zawsze znajdziesz tu dość miejsca, nawet w pełni sezonu. Ma szeroki pas drobnego piasku i łagodne wejście do morza, dlatego świetnie sprawdzi się dla rodzin i dla tych, którzy lubią beztrosko się kąpać.
W przeciwieństwie do laguny Balos Falassarna jest otwartą plażą z falami prosto z morza, więc jeśli lubisz klasyczne plażowanie nad morzem, to dobry wybór. Do tego zachody słońca należą tu do najpiękniejszych na wyspie. Warto zostać do wieczora i nacieszyć oczy kolorami, które odbijają się w wodzie i na piasku.
Praktyczne rady przed wyjazdem na Kretę
Kreta to duża wyspa z wieloma różnorodnymi regionami, więc nie planuj objechać jej całej naraz. Lepiej podziel czas między kilka części wyspy, żeby nacieszyć się jej różnymi obliczami i nie kręcić się w kółko. Na przykład trzy, cztery dni na wschodzie koło Agios Nikolaos, kilka dni na zachodzie w okolicy Chanii i ewentualnie jeszcze dzień lub dwa na południu, koło Matali albo Plakias.
Noclegi polecam rozłożyć na kilka miejsc. Kreta ma dobrą sieć dróg, ale jazda potrafi zająć kilka godzin, zwłaszcza jeśli zechcesz poznać wnętrze wyspy i górskie wioski. Dzięki zmianie hotelu łatwiej zaplanujesz kolejne dni bez zbędnego jeżdżenia. Do tego zobaczysz Kretę w różnych odsłonach: gwarne nadmorskie miasta, spokojniejsze wioski i góry.
I na koniec: Kreta ma świetną infrastrukturę, ale w porach największego ruchu w popularnych miejscach bywa tłoczno. Dlatego wycieczki planuj na rano albo na późniejsze godziny, żeby ominąć tłumy turystów.
Przeczytaj też mój artykuł 5 powodów, żeby pojechać do Grecji.
Podróżujcie!
Słowacki bloger podróżniczy, który od 2013 roku wyciąga Słowaków zza biurek. Autor książki Influencer i założyciel bloga Bez Mapy. „Bez Mapy” znaczy po słowacku to samo co po polsku: bez mapy.
